İş yaşamının kalitesinin artırılması çalışmaları özellikle 70'li yıllarda başlamıştır. Teknolojik değişim, işin niteliği ile birlikte iş yapma şekillerinde değişimin yaşanmasına yol açmıştır Bunun yanında çalışanlarda aranan nitelikler değişmekte; çalışanların iş yapma şekilleri de yeniden düşünülmektedir. Bu süreçte çalışma yaşamının kalitesinin de gündeme gelen bir kavram olduğu görülmektedir.

Çalışma yaşamının kalitesi kavramının anlamı; işin, insanların güvenli bir ortamda yaşamlarını sürdürebilmek için gerekli ihtiyaçların tatminine ve onların iş yerinde faydalı oldukları duygusunu kazanmalarına ve yeteneklerini fark etmelerini ve geliştirmelerine fırsat veren bir ortamın yaratılmasıdır.

İş yerindeki psikolojik ve fiziksel koşullar işgörenlerin tatmin düzeylerini önemli ölçüde etkilemektedir. Özellikle stres ve gürültülü bir ortamda çalışma çalışanların yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir. Yaşam kalitesi kavramının çözümü için öncelikli olarak çalışanın genel olarak nelere gereksinim duyduğu sorusu üzerinde durulmalıdır. İşin türü, işin yapılış şekli, çalışanlardan bu yönde talep edilenler çalışma yaşamının kalitesi açısından önemlidir.

Çalışma yaşamının kalitesini arttırıcı programlar çalışanların bireysel ihtiyaçlarının tatminine yardımcı olan bir iş çevresini oluşturmak amacıyla oluşturulur. Çalışma yaşamının kalitesinin artırılması amacı, iş yaşamının biraz daha insancıl hale getirilmesini ifade etmektedir.

Bazı Japon kuruluşlarında, üretim hattında çalışan kişilerin isimlerinin baş harfleri, bir araya getirdikleri parçanın üzerine yazılırmış. Elde edilen sonuçlar ise şöyledir:

1. Çalışanlar kendilerini sıradan kişiler olarak görmemeye başladı, kendilerini önemsemeye başladılar,
2. İşlerine daha bağlı hale geldiler,
3. Bitmiş üründe kendi varlıklarından bir parçanın bulunduğunu hissetmeye başladılar,
4. İşlerinde daha dikkatli olmaya başladılar,
5. İşlerini, yalnızca adlarını yazmak istercesine değil, üzerine adlarını yazdıkları için gurur duymak amacıyla yapmaya başladılar.

Bütün bunlar çok küçük bir bedel karşılığında elde edilen önemli bir kalite iyileşmesine yol açtı. Ayrıca bu önlemler kurumun diğer kalite sağlama masraflarını da önemli düzeyde azalttı.

Richard Walton çalışma yaşamının kalitesini artırıcı faktörleri şu şekilde sıralamıştır:

1. Uygun ve adil bir ücret,
2. Güvenli ve sağlıklı çevre,
3. İnsanların kapasitelerini pekiştirici bir iş,
4. Emniyet ve bireyin kendini geliştirme şansı,
5. Kişilik gelişimine yardımcı olan, önyargılardan uzak, özgün ve dikey mobilite imkanı veren bir sosyal çevre,
6. Bireyin kişisel özellikleriyle ve özel yaşamına saygılı, farklı fikirlerine anlayışla yaklaşan bir ortam,
7. İnsanların boş zaman faaliyetlerine müdahaleyi en aza indiren bir iş rolü,
8. Sosyal sorumluluk veren örgütsel faaliyetler.

Kaynak: aktifgelisim.com